Serbest Bölgeler Kanunu

14 Nisan 2010 by: admin


Kanun No: 3218

Kabul Tarihi: 6/6/1985

Resmi Gazete Sayısı: 18785

Resmi Gazete Tarihi: 15/6/1985

Amaç ve Kapsam

Madde 1-

Bu Kanun, Türkiye’de ihracat için yatırım ve üretimi artırmak, yabancı sermaye ve teknoloji giriÅŸini hızlandırmak, ekonominin girdi ihtiyacını ucuz ve düzenli ÅŸekilde temin etmek, dış finansman ve ticaret imkanlarından daha fazla yararlanmak üzere, serbest bölgelerin kurulması, yer ve sınırlarının tayini, yönetimi, faaliyet konularının belirlenmesi, iÅŸletilmesi, bölgelerdeki yapı ve tesislerin teÅŸkili ile ilgili hususları kapsar.

Yetki

Madde 2-

Türkiye’de serbest bölgelerin yer ve sınırlarını belirlemeye Bakanlar Kurulu yetkilidir.

Serbest bölgelerin, kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca, yerli veya yabancı gerçek veya tüzelkiÅŸilerce kurulmasına, iÅŸletilmesine Bakanlar Kurulu’nca izin verilir.

Tanımlar

Madde 3-

Bu Kanun uygulamasında;

a) İşletici: Serbest bölgeyi işleten kamu kurum ve kuruluşunun yerli ve yabancı gerçek veya tüzelkişileri,

b) Kullanıcı: Faaliyet ruhsatı alan ve bölgede belli bir işyeri bulunan gerçek veya tüzelkişiyi,

c) Döviz: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından konvertibl sayılan paralar veya ödemeyi sağlayan her nevi hesap ve belgeleri,

ifade eder.

Faaliyet Konuları

Madde 4-

Serbest bölgelerde, Ekonomik İşler Yüksek Koordinasyon Kurulu’nca uygun görülecek her türlü sınai, ticari ve hizmetle ilgili faaliyetler yapılabilir.

Fiyat, kalite ve standartlarla ilgili olarak kamu kurum ve kuruluşlarına kanunlarla ve diğer mevzuatla verilen yetkiler serbest bölgelerde uygulanmaz.

Bölgenin Düzenlenme Esasları

Madde 5-

Serbest bölge ilan edilen yerlerde ihtiyaç duyulacak arazi ve tesisler kamulaştırma Kanunu hükümlerine göre sağlanabilir.

Yerli veya yabancı gerçek veya tüzelkiÅŸiler Devlet Planlama TeÅŸkilatı MüsteÅŸarlığı’ndan ruhsat almak kaydıyla serbest bölgede faaliyette bulunabilir.

Serbest bölgede arazinin kullanımı, yapı ve tesislerin projelendirilmesi, kurulması ve kullanılmasıyla ilgili diğer bütün izinler ve ruhsatlar bölge müdürlüğünce verilir ve denetlenir.

Serbest bölgelerin asayiş hizmetleri polis tarafından yerine getirilir.

Muafiyet ve TeÅŸvikler

Madde 6-

(DeÄŸiÅŸik : madde, 06/02/2004 – 5084/8 md.)

Serbest bölgeler gümrük bölgesi dışında sayılır.

Bu bölgelerde gümrük ve kambiyo mükellefiyetine dair mevzuat hükümleri uygulanmaz.

Kullanıcıların tutmak zorunda oldukları defterler ile düzenleyecekleri belgelere ilişkin olarak, 4.1.1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun hükümlerine bağımlı olmaksızın düzenleme yapmaya Maliye Bakanlığı yetkilidir.

İşleticiler ve kullanıcılar yatırım ve üretim safhalarında Bakanlar Kurulunca belirlenecek vergi dışı teşviklerden yararlandırılabilir.

Serbest Bölgelerin Gelir ve Harcamaları

Madde 7-

(DeÄŸiÅŸik 03/07/2001 – 4684/9 md)

Serbest bölgelerden elde edilen gelirlerden;

a) Faaliyet ruhsatı ve izin belgesi karşılığı tahsil edilecek ücretler,

b) Yurt dışından bölgeye getirilen mallar ile bölgeden Türkiye’ye çıkarılan malların CIF deÄŸeri üzerinden peÅŸin olmak üzere binde 5 oranında ödenecek ücretler,

c) Serbest bölgeyi işleten gerçek veya tüzel kişilerle yapılacak sözleşmeler uyarınca tahsil edilecek tutarlar,

d) Bölge faaliyetlerinden sağlanan diğer gelirler,

(DEĞİŞİK: (d) bendinden sonra gelen paragraf, 23/07/2004 – 5217/1 mad.) İlgili idare tarafından sözleÅŸmeler gereÄŸi tüzel kiÅŸilere yapılan gelir payı aktarmaları düşüldükten sonra Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası nezdinde açılacak bir özel hesaba yatırılır. Bu hesapta toplanan tutarlardan ret ve iadeler düşüldükten sonra kalan tutar, Dış Ticaret MüsteÅŸarlığı merkez ödemelerini yapan merkez saymanlığı hesabına yatırılır. Merkez saymanlık hesabına yatırılan meblaÄŸ bütçeye gelir kaydedilir.

Serbest bölgelerde yatırım ve tesis safhasında kullanılan mallar, tevsi ve kapasite artırmak amacıyla getirilen mallar, kullanıcının kendisine ait olmayan bakım ve onarım maksadıyla getirilen mallar, bölgelere geçici olarak getirilen araç, gereç ve ekipmanlar, fason üretim amacıyla getirilen mallar birinci fıkranın (b) bendi hükmü uyarınca bir ücrete tabi tutulmaz.

Ancak, bakım ve onarım ile fason üretimde yaratılan katma değer üzerinden bu ücret alınır.

(DEĞİŞİK: son paragraf, 23/07/2004 – 5217/1 mad.) Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası nezdinde oluÅŸturulan özel hesabın iÅŸleyiÅŸine iliÅŸkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Dış Ticaret MüsteÅŸarlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir. Gelirlerin zamanında yatırılmaması halinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uygulanır.

Bölgedeki Mallar

Madde 8-

Serbest bölge ile Türkiye’nin diÄŸer yerleri arasında yapılacak ticaret, dış ticaret rejimine tabidir. Serbest bölge ile diÄŸer ülkeler ve serbest bölgeler arasında dış ticaret rejimi uygulanmaz.

Bedeli 500 ABD Doları’nın altında olan Türkiye mahreçli mallar isteÄŸe baÄŸlı olarak ihracat iÅŸlemine tabi tutulmayabilir.

Kambiyo ve Hizmetler

Madde 9-

Serbest bölgelerdeki faaliyetlerle ilgili her türlü ödemeler dövizle yapılır. Bakanlar Kurulu ödemelerin Türk Lirası olarak yapılmasına da karar verebilir.

Serbest bölgede gemi ve liman hizmetleri işletici tarafından yapılır veya kamu kurum ve kuruluşlarına, gerçek veya tüzelkişilere yaptırılır.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Esasları

Madde 10-

Serbest bölgelerde, faaliyet gösterecek işyerlerinde yabancı uyruklu yönetici ve vasıflı personel çalıştırılabilir. Buna ait esaslar yönetmelikte belirlenir.

Serbest bölgelerde Türkiye Cumhuriyeti sosyal güvenlik mevzuatı hükümleri uygulanır.

Kaldırılan Hükümler

Madde 11-

21 Aralık 1953 tarihli ve 6209 sayılı Serbest Bölge Kanunu yürürlükten kaldırılmıştır.

Uygulanmayan Hükümler

Madde 12-

Serbest bölgelerde 1580 sayılı Belediye Kanunu’nun 15 inci maddesinin 5, 22,25, 32 ve 47 nci bentleri dışında kalan hükümleri, 5682 sayılı Pasaport Kanunu; 5683 sayılı Yabancıların Türkiye’de Seyahat ve İkametleri Hakkında Kanun ile 2007 sayılı Türkiye’deki Türk VatandaÅŸlarına Tahsis Edilen Sanat ve Hizmetler Hakkındaki Kanun ile ek ve deÄŸiÅŸiklikleri; 6224 sayılı Yabancı Sermayeyi TeÅŸvik Kanunu; 2677 sayılı Sivil Hava Meydanları, Limanlar ve Sınır Kapılarında Görev ve Hizmetlerin Yüdütülmesi Hakkında Kanun; (Mülga 03/07/2001 – 4684/9 md) hükümleri ile diÄŸer kanunların bu Kanun’a aykırı olan hükümleri uygulanmaz.

Uygulama Yönetmeliği

Madde 13-

Bu Kanun’da düzenlenmesi yönetmeliÄŸe bırakılan konularla, serbest bölgelerde faaliyette bulunacak iÅŸleticilerin teÅŸekkül tarzı, görev, yetki ve sorumlulukları, bu iÅŸleticilere ve kullanıcılara verilecek faaliyet ruhsatları ve iptali, bunların sınai ve ticari sicillerinin tutulması, (DeÄŸiÅŸik 03/07/2001 – 4684/9 md)hesaba yapacakları ödemeler, serbest bölge ile ilgili faaliyetlerin tabi olacağı esaslar, bölgelere giriÅŸ için verilecek izin belgesi ile görev kartları, ikamet izni ve çalışma esasları ve serbest bölgelerin iÅŸletilmesine dair diÄŸer hususlar yönetmelikle düzenlenir.

Gecici Madde 1-

(Mülga : 09/08/2002 – 4771/12 md.)

Gecici Madde 2-

Bu Kanun, bir serbest bölge için, o serbest bölgenin faaliyete geçmesinden itibaren uygulanır. Faaliyete geçiş tarihi ise, o serbest bölge alanını çevreleyen çit, kule ve kapı inşaatlarının tamamlanması ve bölge müdürlüğü, polis ve gümrük birimlerinin göreve başlaması suretiyle bölgenin resmen açılış tarihidir.

Gecici Madde 3-

(Ek : madde, 06/02/2004 – 5084/9 md.)

Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla bu Kanuna göre kurulan serbest bölgelerde faaliyette bulunmak üzere ruhsat almış mükelleflerin;

a) Bu bölgelerde gerçekleştirdikleri faaliyetleri dolayısıyla elde ettikleri kazançları, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla faaliyet ruhsatlarında belirtilen süre ile sınırlı olmak üzere gelir veya kurumlar vergisinden müstesnadır. Bu istisnanın 31.12.1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının (6) numaralı bendinin (b) alt bendi kapsamında yapılacak tevkifata etkisi yoktur.

b) Bu bölgelerde istihdam ettikleri personele ödedikleri ücretler 31.12.2008 tarihine kadar gelir vergisinden müstesnadır. Ancak, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla ruhsatlarında belirtilen süre 31.12.2008 tarihinden daha önceki bir tarihte sona eriyorsa, istisna uygulamasında ruhsatta yer alan sürenin bitiş tarihi dikkate alınır.

c) Bu bölgelerde gerçekleştirdikleri faaliyetleri ile ilgili olarak yaptıkları işlemler 31.12.2008 tarihine kadar her türlü vergi, resim ve harçtan müstesnadır.

Serbest bölgelerde faaliyette bulunan gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerinin bu bölgelerde imal ettikleri ürünlerin satışından elde ettikleri kazançları Avrupa Birliğine tam üyeliğin gerçekleştiği tarihi içeren yıllık vergileme döneminin sonuna kadar gelir veya kurumlar vergisinden müstesnadır. Bu istisnanın Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının (6) numaralı bendinin (b) alt bendi kapsamında yapılacak tevkifata etkisi yoktur.

Yürürlük

Madde 14-

Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 15-

Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.


Konu ile ilgili yorum yap